Poef en betaal

22 02 2018

Image result for tax

Daar is min dinge op hierdie aarde wat my bitter maak soos belasting.  Ek weet die Bybel sê jy moet die koning (regering) gee wat hom toekom, maar kom ons wees nou reguit.  Gee beteken jy vat iets en oorhandig dit aan ‘n ander.  Ek weet nie van julle nie, maar SARS wag nie vir my om te gee nie.  Nee, SARS gryp wat hulle wil hê en verder kyk hulle boeties en sussies waar jy verder geskroef word.

Voordat my maandlikse peanuts by my uitkom, het SARS alreeds hulleself daaruit gehelp.  Met mening.  Wanneer daar besluit word my pakkie peanuts word met 7% vermeerder, gryp SARS byvoorbaat sommer ‘n ekstra 10%.  Vir jare juig SARS harder oor enige verhoging as ek.  Kry ek ‘n paar ekstra peanuts as beloning, kry ek maar eintlik net SARS se oorskiet.  Hulle werk mos net so hard vir daardie peanuts as ek.  Daarom het hulle seker eerste reg op enige bonusse.

Dit is ‘n bitter pil om te sluk, maar die regering probeer nie eers die sluk makliker maak nie.  Wat kry ek nou eintlik vir my belasting?  Een of ander tyd gaan ek opgeskroef word vir tolgeld.  Waar ek nie vir die voorreg van die pad (wat met ondermeer my belasting gebou is) moet betaal nie, is dit koes-koes vir slaggate.  Ek moet vir ‘n medies, sekuriteit en aftrede betaal.  Ek het jare lank aan studielenings afbetaal en ek betaal my huidige studies self.  SARS sal wel ‘n manier kry om my te skroef met die Nasionale Gesondheid Versekering.  Ek betaal dus vir my eie en ander se opvoeding en gesondheidsorg.  In plaas van ‘n dankie, word daar net na meer peanuts gegryp.

Ek betaal al meer as ‘n dekade lank belasting.  In die tyd moes ek helaas al sake by die polisie aangemeld het.  In die tyd was daar al by my motorhuis, motor en huis ingebreek.  Ek het ‘n handvol selfone en ‘n skootrekenaar onvrywillig geskenk.  Raai hoeveel van die sake was geondersoek?  Raai hoeveel ondersoekbeamptes het ek al ontmoet?  0!  Belangstelling van SAPD?  -300%!

Nou word BTW boonop verhoog.  Ek is beslis nie lus om meer belasting te betaal vir minder nie.  Dus, moet ek maar my besteding besnoei.  Tans, kry SARS ongeveer R140 van elke R1000 wat ek spandeer.  Na 1 April, moet ek kry SARS ongeveel R140 as ek R933 spandeer het.  Hulle sal R150 kry vir elke R1000 wat ek uitgee.  Ek moet does 6.7% besnoei om seker te maak SARS kry nie ‘n sent ekstra nie.  Dalk moet ek die 6.7% in ‘n belastingvrye rekening stoot en kyk of ‘n mens nog rente kan verdien.  Ek weet nie of die 6.7% ‘n annuïteit kan koop nie, maar dan kan SARS vir jou geld gee.

Ek weet nog nie hoe ek my petrol verbruik gaan verminder nie, maar ek het beslis genoeg gehad van die bodemlose belastingput.

Hoe voel julle oor belasting?  Hoe kan ‘n mens jou belasting sny?

Advertisements




Vyand nommer 1

31 01 2018

Ek mag dalk al iewers genoem het dat ek ‘n Xena aanhanger is.  Uhmm, as my naam dit nie weggegee het nie.  ‘n Goeie 4 seisoene gaan oor die volgende filosofie:  “To conquer others is to have power.  To conquer yourself is to know the way.”

In die storie, word dit as waarheid deur een Lao Ma aan Xena voorgehou.  Op die stadium was Xena omtrent die verpersoonliking van boosheid self.  Lao Ma skryf dit dan sommer in haar man, Lao Tzu, se boek vol wyshede.  Sy hou hom in ‘n koma omdat hy ‘n tiran is.  Sy regeer in sy plek en reken sy geskenk aan hom is dat hy as ‘n liefdevolle en wyse heerser onthou sal word.

Goed, ek is die laaste een wat die vervaardigers van Xena sal beskuldig dat hulle ‘n goeie storie met feite bederf.  Geskiedenis reken dat Lao Tzu se gevleuelde woorde is.  Ek het eendag iewers gelees dat Lao Tzu 60 jaar oud is toe hy gebore is.  Ek is geneig om dit met ‘n emmer sout te neem.  Tog maak dit eintlik sin.

Hy moes seniel gewees het om sulke twak te praat:  “To conquer others is to have power.  To conquer yourself is to know the way.”  Geen wonder daar was soveel dramas en treurmares in Xena oor hierdie einste filosofie.  Persoonlik reken ek hy (of sy manipulerende vrou) wou eintlik gesê het:  “To conquer others is to have power.  To conquer yourself is to be power.”

Is die “eie-ek” maar nie eintlik elke mens se grootste vyand nie?  Wie se skuld is dit as jy te veel eet of ongesond eet?  Wie se skuld is dit as jy meer geld uitgee as wat jy het?  Wie se skuld is dit as jy op Vreetjieblad ‘n vloermoer gooi wat ‘n tweejarige sal laat skaam kry?  Wie se skuld is dit as jy uit woede iemand se nek omdraai?

Sou die wêreld nie ‘n beter plek gewees het as mense net hulle self kon beheer nie?  Ongeag watter wette afgekondig word, eintlik het net jy beheer oor jouself.  Dit gaan oor keuses en om die regte besluit vir jouself te neem.  Selfbeheersing.  Iets wat deesdae afgeskryf word omdat dit aansienlik moeiliker is as wat ‘n mens dink.

Deesdae word enige swakhede mos toegesmeer met moenie oordeel nie.  Niemand durf mos om iemand te sê om ‘n ruggraat te groei en te doen wat reg is nie.  Deesdae is ‘n definisie van reg en verkeerd op sulkself verkeerd.

Jy is op jouself aangewese om enige iets te vermag.  Dit maak dus net sin dat jy jouself bemeester.  As jy dit kan doen, is geen ster te ver nie.

“To conquer others is to have power.  To conquer yourself is to be power.”

Terloops, laat weet my as iemand hom/haarself genoeg bemeester het om te kan vlieg!





Vrugte Verlies

24 01 2018

Composition of various exotic fruits isolated on white backgroundEk hou van vrugte.  Baie!  Dit is vir my geen straf om ‘n paar porsies ‘n dag in te kry nie.  Ek neem gewoonlik vrugte werk toe vir middagete.  Ek sal ook nooit die vrugtebak (vars of gestowe) oorsien in ‘n buffet nie.  Ek weet, die meeste mense koop brood en melk op ‘n gereelde basis.  Ek?  Ek koop vrugte en melk.

Ek moet egter erken dat ek deesdae oorweeg om vrugte van my inkopielys te skrap.  Ja, vrugte is pepperduur, maar ek kan – erg teensinnig – daarmee lewe.  Die ding wat my teen die mure uitdryf is die kwaliteit van die vrugte.

Eerstens, ek het nie die lus of die tyd om elke dag winkel toe te gaan om ‘n paar vrugte te koop nie.  Ek gaan een keer ‘n week winkel toe en dan koop ek alles wat ek die volgende 7 dae gaan nodig kry.  Ek verwag wat ek ookal koop dan vir ten minste 7 dae gaan hou.  Ek het nooit probleme met die melk nie.  Ek koop selde brood, maar ek het daarmee ook nie ‘n probleem nie.  Vrugte aan die anderkant?

Is dit regtig te veel gevra om te verwag dat my vrugte vir ten minste 7 dae moet hou?  Ek het reeds genoem dat dit pepperduur is.  ‘n Mens kan dit amper ‘n luukse item noem.  Ek kan stuipe kry as ‘n piesang (deesdae tussen R15 en R23 ‘n kilogram) na 3 dae pap en oorryp is.  Jy kan deesdae al meer as R30 vir ‘n sakkie appels betaal.  dan moet dit beslis nie na pruimedante lyk nie.  Appels se skille is nie geplooi nie.  Ek kan ‘n winkeleienaar gooi met ‘n verlepte appel.

Asof ‘n erg verlepte appel nie teleurstellend genoeg is nie . . . Weet julle hoe voel dit om ‘n byt uit ‘n lekker sappige appel te neem en dan te ontdek dat dit vrot is binne?  Ek waag dit deesdae nie meer om aan ‘n appel te hap nie.  Ek sny dit eerder in kwarte.  Of jy ‘n paar veselperskes (better bekend as mango’s) gekoop.  Wanneer jy dit skil om aan dit smul, is hulle almal vrot binne.

Hoeveel keer het julle al druiwe of perskes gekoop en twee dae later is dit vol wolle.  Ek waardeer fungusse, maar ek soek dit nie op my goue – ek bedoel duur – vrugte nie.

Ek het almal probeer.  Checkers, Pick n Pay, Fruit & Veg, Spar en selfs Woolworths.  Jy loop met ‘n trollie vol geld in, kry ‘n halwe mandjie vrugte en jy gooi twee derdes weg.

Is dit net ek?  Bederf my gesig dalk die vrugte?  Kies ek dalk vrugte soos my agterent?

Hoe voel julle deesdae oor die vrugte wat julle koop?





Vloek met voorreg

28 11 2017

Deesdae is daar ‘n nuwe woord wat soos ‘n bom rond gegooi word.  Voordeel.  Wel, streng gesproke is dit eintlik ‘privilege’.  Iets wat sekere mense taamlik gemaklik laat lewe danksy as wat hulle gebore is.

Voordat ons op ons perdjies spring, dit gaan oor meer as net ras.  Alhoewel, die blote ras van ‘n persoon kan ‘n bydraende faktor wees hoe maklik hulle sukses gaan behaal.  Daar is egter ‘n mynveld van ander faktore ook.  Enige iets wat die opdraande pad na sukses ‘n bietjie meer gelyk kan maak.

Dit sluit goed in soos ouderdom, geslag, kultuur, geloof en oriëntasie in.  Natuurlik help dit as jou ouers ryk, geleerd en suksesvol is.  ‘n Stewige bate danksy ‘n oupa of oupagrootjie is ook nie te versmaai nie.  Dit gaan selfs sover of jy met een of twee ouers groot geword het.

Mens kan dit seker nie as kaf afmaak nie.  Neem vir Jan en Pieter.  Jan bly by sy ongehude moeder wat geen onderhoud vir hom kry nie.  Sy het twee ander kinders en werk as ‘n kassier by die kafee.  Pieter bly by sy ma en pa.  Sy pa is ‘n prokureur op die dorp en sy ma was voorheen ‘n finansiële raadgewer.  Hy is die enigste kind.

Tussen Jan en Pieter, wie is die mees waarskynlik om ‘n universiteitsgraad te behaal?

Gestel nou Jan is slimmer as Pieter.  As Pieter met iets sukkel, is sy ma waarskynlik in ‘n beter posisie om hom te help.  Sy is nie net beskikbaar nie, maar het formele opleiding na skool gehad.  Indien sy nie kan nie, kan Pieter ‘n tutor kry om hom te help.  Jan se ma het Wiskunde gelos in st 7.  ‘n Tutor maak meer per uur as wat sy ‘n dag maak en is dus buite die kwessie.

Pieter kan aan sport deelneem.  Sy ouers kan die sportfooie en toerusting met gemak bekostig.  Hy het toegang tot sportwetenskaplikes, ‘n gimnasium en privaatafrigtings.  Jan kan nie rugby speel nie, sy ma kan nie vir sy suster skoolskoene koop en vir hom rugbystewels nie.  Pieter kwalifiseer vir ‘n sportbeurs.  Jan kan nie sy rapport kry nie, omdat sy skoolgeld agterstallig is.

Jan werk na skool as ‘n petroljoggie om sy ma te help.  Jan kan dus nie al sy take doen nie.  Pieter se ma doen sy take vir hom.

Ensovoorts.  Natuurlik gaan dit vir Pieter makliker weer om goed te presteer op skool en hy sal dus makliker vir naskoolse studies aanvaar word.  Jan – ja, wel!  Universiteitsgelde kom nie uit ‘n kafeesalaris uit nie en hy het niks gedoen wat hom vir ‘n beurs te laat kwalifiseer nie.  Hy was te besig om te probeer oorleef.  Sy ma word ook nie deur die bank as voldoende sekuriteit aanvaar nie.

Was dit Jan se skuld?  Natuurlik nie.  Hy kon nie sy sterre kies nie?

Is die kompetisie (die sterkste moet oorwin) tussen die seuns regverdig?

Was dit Pieter se skuld?  Hy kon immers ook nie sy sterre kies nie?

Behoort Jan ten koste van Pieter bevoordeel word om sy agterstand uit te wis?

 

 





Kroonjuwele

25 10 2017

Openbare vervoerstelsels is seker die beste studie van die mensdom.  Daar sal jou paaie met alle soorte kruis.  Of dit ‘n goeie ding is, is ‘n heel ander vraag.  Ten minste kom daar goeie stories daar uit.  😉

Ek sit eendag op ‘n halte en wag vir ‘n waterbus of is dit ‘n watertaxi?  Die stelsel wat Venesië verskaf om besoekers en inwoners te vervoer na sekere punte.  Ons moes ‘n ruk wag vir die boot wat ons wou neem.  Daar was nie WiFi nie, dus moet jy jouself maar vermaak terwyl jy wag.  Jou mond kan immers net solank oop hang oor die feit dat jy in Venesië is.

Daar kom later ‘n man in om ook blykbaar vir ‘n boot te wag.  Dit blyk asof hy inkopies kom doen het, want hy hou ‘n sakkie voor hom vas.  Hy mag dalk Italiaans wees, maar boeremeisies staar mos nou nie oopbek vir mans nie.  Wel, nie gewoonlik nie.

Ek gesels maar met my reismaat en maak so tussendeur my selfoon skoon.  Die pakkieman het intussen sy staan langs die ingang gekry – basies langs ons, maar nou nie in ons persoonlike ruimte nie.  Nog iemand kom die halte binne en weereens – dit is immers ‘n natuurlike reaksie – kyk ek op.  Net om in die oog gesteek te word.  Mense, ek was amper blind.

‘Wat de hel?’

‘Nee, dit kan nie wees nie.  Sien ek reg?’

Niemand sal dit glo nie.  Wag, ek moet ‘n foto neem.’

Het jy op jou kop geval?  Jy kan nie daarvan ‘n foto neem nie.’

O vrek, jy staar!  Kyk weg!!!’

KYK WEG!!!’

De hel met die persoon wat ingekom het, kyk weg.’

‘Moenie na die ingang kyk nie.’

Wanneer kom daardie dekselse boot?’

Die skedule is agter die vent, moenie kyk nie.’

‘Nog mense – moenie opkyk nie!’

Uiteindelik het die boot opgedaag en gelukkig het die pakkieman besluit om eerder te wag vir die volgende boot.  Sien, dit was nie kommando met ‘n rebelse gulp nie.  Nee, hier wat die kroonjuwele uitgetrek om behoorlik lug te kry.  Helaas, doen die strategiese pakkie net mooi niks om dit van die kant af te verdwerg nie.

 





Begroot begin met T

23 10 2017

budget2

YouTube het iewers besluit dat ek begrotings lesse nodig het.  Hulle beveel letterlik honderde video’s omtrent begrotings aan.  Ek het uit blatante nuuskierigheid na ‘n paar gekyk en nou kry ek duisende aanbevelings.  Begroting is waarskynlik nie die regte word nie, dit is eerder asof elkeen ‘n gekker besuinigingsmaatreël as die vorige het.  Elkeen word ook uit iets anders gemotiveer:  van lang, uitgerekte vakansies, om skuld vry te lewe of sommer net om op 40 af te tree.

Ja, daar is mense wat met gemak op 40 aftree.  Ek ken selfs iemand wat voor hulle 45ste verjaarsdag voltyds afgetree het.  Ek gaan nou nie een van die gelukkige swernote wees nie.  In die eerste plek, is ek nie groot op besuiniging nie.  Wat moet ek in elk geval met myself aanvang tussen 40 en 133?  Laaste en seker die belangrikste – ek kan nie myself onderhou tussen 40 en 133 nie.

Ek sal nou nie omgee vir ‘n paar oorsese (of selfs plaaslike) vakansies nie, maar helaas – ek en besuiniging is nie juis maatjies nie.  Ek hou van toiletpapier en is verder te lui om voltyds te besuinig.  Ek verdrink darem nou ook nie in skuld nie, dus het ek nie een of ander mal ingryping nodig nie.  Nogtans dink ek nie dat ‘n begroting ‘n slegte idee is nie.

As iemand belangstel; hier is my weergawe van ‘n begroting.  Begroting is seker ‘n ambisieuse term, sien dit meer as ‘n maand-op-maand plan van hoe my pakkie peanuts verdeel moet word.  My sogenaamde begroting is basies ‘n groot T-rekening en werk op basiese debiete en krediete.  Jip, min of meer soos ‘n grootboek veronderstel is om te werk.

My begroting is ‘n lewendige document (Excel natuurlik) en word deur die maand aangepas – gewoonlik in beplanning met die volgende maand se uitgawes.  Ek hou nie rekord van my vorige begrotings nie, ek sien nie die nut daarvan nie.

Die basiese beginsel is dieselfde.  My debiete is basies die geld wat ek die maand gaan ontvang.  Die krediete is al my vaste uitgawes (maandelikse rekeninge), items wat die maand betaal moet (bv lisensies) word  en enige iets wat ek die maand wil doen (bande of kar diens).  Ek het darem ‘n bietjie asemskep ruimte, in die sin dat ek geld kan rond beweeg om sekere behoeftes in ‘n sekere maand te betaal.  Dit wat oorbly, is wat ek kan spandeer vir die maand op goed soos kos, vermaak, inkopies ens.

Daar is ruimte vir verbetering – ek kan jaarlikse of  instandhoudings uitgawes voortydig probeer vergroot.  Soos as ‘n kar diens my R2400 kos, begroot ek elke maand R200 daarvoor.  Ek doen dit tans nie.  Ek bly min of meer by die begroting, maar konsolideer dit nooit nie.

Ek begroot gewoonlik apart – in ‘n aparte rekening/e vir iets buitengewoons.  My amptelike begroting sal ‘n bedrag wys wat ek hiervoor (groot aankope, vakansie ens) wil spaar die maand, maar ek het gewoonlik ‘n ander begroting daarvoor.  Ek begroot gewoonlik op die maksimale bedrag, met oorskiet net om veilig te wees en probeer dan alles op minimaal doen.  Daar behoort dus altyd oorskiet te wees, wat ek los vir die volgende projek.

My begroting is dus maar droog en vervelig soos ‘n begroting seker maar is.  Ek ken mense wat tot op die laaste sent vir hulle inkopies begroot en daagliks hulle uitgawes met hulle begroting laat klop.  Hopeloos te veel moeite na my sin.  Sien julle hoekom ek nie op 40 sal kan aftree nie?

Hoe begroot julle?  Sal dit jou help om op 40, 50, 60 of 80 af te tree?

 

 





Toiletpapier se dae getel?

12 09 2017

the-end-of-the-toilet-paper-as-we-know-it

Daar is niks verkeerds om jou sente om te draai nie.  ‘n Klein bietjie hier en ‘n klein bietjie daar kan nogal ‘n groot bedrag aan die einde van die jaar maak.  Vra maar enige een wat hulle kleingeld in ‘n emmer gegooi het en later gaan bank het.

Die vraag is net hoe ver moet ‘n mens gaan om ‘n paar sent (deesdae rand) te spaar?  Daar is deesdae selfs mense wat ophou om toiletpapier te koop om hulle beursies te laat rus.  Nie almal gaan steel toiletpapier by die werk, skool of openbare toilette om oor die weg te kan kom nie.  Daar is regtig mense wat sonder toiletpapier klaar kom omdat hulle te suinig is om daarvoor te betaal.  In hierdie geval gaan ek op suinigheid konsentreer en nie armoede nie.

So, hoe werk dit?  Basies, jy kry vir jou en jou gesien ‘n spul sagte lappies.  Babadoeke werk glo ideaal.  Jy vee dan daarmee af wat afgevee moet word en sit dit in ‘n wasgoedsak tot jy dit kan was.  Dit help glo om die lappie so effens nat te spuit voordat jy vee.  Wanneer dit wasdag is, gooi jy dit saam met jou handdoeke in en was dit soos altyd.  Jy laat dit droog word en sit dit terug in die badkamer vir verdure gebruik.

Ek praat hier nou net vir myself, maar ek glo nie toiletpapier gaan ooit so duur wees nie.  Ek gaan eerder sonder koffie of so iets.  Ek is egter aan die lui kant.  Ek kan net dink hoe die toiletsakkie moet stink en ek het ‘n vermoede dit gaan nie so maklik skoon kom soos wat voorgegee word nie.  Sterinappi emmertjie dalk, maar selfs dit gaan nie vir my werk nie.

As ‘n mens dalk nie van toiletpapier wil afsien vir jou sak nie, sal jy daarvan afsien vir die omgewing?  Ek het ‘n paar interessante statistieke gehoor by my vriendin Google.  Blykbaar gebruik ‘n gemiddelde Amerikaner 23.6 rolle toiletpapier ‘n jaar.  Ek vermoed ons kan maar aanvaar dat ‘n gemiddelde Suid-Afrikaner dieselfde hoeveelheid gebruik, al voel dit effens min.  Dit neem glo omtrent 6.8 kg houtpulp, 140 liter water en nog ‘n klomp bleikmiddels.

Een bloekomboom gee glo 1000 toiletrolle.  Suid-Afrikaners sal dus in ‘n jaar ongeveer 1.3 miljoen bome deur hulle gatte trek.  Toegegee, die bome sal almal vervang word met ander bome.  Wat gaan gebeur as bome nie meer gebruik word nie?  Dit sal seker moet plek maak vir nog ‘n inkopiesentrum of behuisingkompleks.  Wat op die lang duur nie regtig bome gered het nie.

Ons het egter die laaste jaar of wat besef dat ons nie met water moet mors nie.  In ‘n jaar neem die vervaardiging van jou gemiddelde persoonlike toiletpapier 3304 liter water in beslag.  Dit is omtrent 9 liter ‘n dag per persoon of 500 miljoen liter per dag vir die land.  Behoort ons die water te spaar?

Ek sal dit kan oorweeg, maar beslis nie met ‘n lappie of 10 nie.  Daar is iets soos ‘n bidet waarmee jy die nodige kan was na gebruik.  ‘n Bidet neem glo ‘n halfliter water op ‘n slag.  Jy sal dus 18 keer ‘n dag moet gaan pottie om gelyk te breek met jou toiletpapier.  ‘n Gesonde persoon gebruik glo 4 – 10 keer ‘n dag die toilet.  ‘n Mens kan dus tussen 4 en 7 liter ‘n dag spaar sonder toiletpapier.

Is dit iets wat jy sal oorweeg?  Vir jou sak en / of die omgewing?  Maak dit vir jou enigsins sin?

Ek is bevrees, dat ek nogsteeds eerder toiletpapier sal koop.